Heeft je partner, vriend, of familielid je ooit genegeerd toen je een belangrijke discussie probeerde te houden of iets belangrijk probeerde aan te kaarten? Heeft een toxisch iemand je ooit de mond gesnoerd door middel van de stiltebehandeling?

Dan heb je misschien te maken gehad met iets dat bekend staat als “stonewalling.” 

Volgens de onderzoeker Dr. Gottman, zijn er “de vier ruiters van de Apocalyps”, ofwel vier communicatiestijlen, in een relatie die een onvermijdelijke ondergang kunnen voorspellen. 

Stonewalling gebeurt wanneer iemand zich terugtrekt uit het gesprek of discussie en weigert om je bezorgdheden ter sprake te brengen.

De persoon kiest er misschien voor om je de stiltebehandeling te geven, letterlijk je vraag te negeren, minachtend en ontkrachtend te reageren of ze ontlopen antwoorden door vage reacties te geven om je oorspronkelijke vragen te kunnen ontwijken.

In veel gevallen, als de ene partner de ander slachtoffer maakt van stonewalling, wordt het gesprek afgekapt voordat het überhaupt is begonnen. 

Je langdurig op deze manier van je partner terugtrekken kan enorm schadelijk zijn voor een relatie. Onderzoeker Dr. Paul Schrodt (2013) ontdekte over dit patroon van eisen stellen en je terugtrekken binnen relaties, waarbij de een zich terugtrekt en de ander daarop reageert door steeds veeleisender te worden, kan leiden tot angstaanvallen, depressie en nog meer frictie in de relatie.

Terwijl sommige partners (vooral mannen) de neiging hebben om stonewalling te gebruiken om conflicten te vermijden, zorgt het uiteindelijk juist voor meer emotionele frictie.

De Stiltebehandeling: Een Voorbeeld

Laten we stellen dat Marije zich zorgen maakt over de manier waarop haar partner, Thom, haar onlangs heeft behandeld. Hij verwaarloost haar en bekritiseert haar steeds.

Ze probeert het tijdens het avondeten ter sprake te brengen, maar als reactie geeft hij haar op een kille wijze de stiltebehandeling.

Hij negeert haar en zegt haar dat ze overdrijft. Wanneer ze het probeert uit te leggen, zegt hij ineens, “Ik heb er genoeg van!”

Kort daarna gaat hij van tafel, loopt hij het appartement uit zonder nog een woord te zeggen en weigert haar vele oproepen te beantwoorden. Het gesprek is nog niet eens begonnen en het is al gelijk voorbij.

Hij beantwoordt haar oproep de volgende dag en doet dan alsof er niets is gebeurd. Wanneer Marije het incident probeert te bespreken, zegt hij, “Dit zou je met je psycholoog moeten bespreken”, en hij hangt op zonder haar antwoord af te wachten.

In dit scenario doet Thom weer aan stonewalling, hij ontkracht haar emotioneel en stuurt het gesprek onbeschoft in een andere richting, niet bereid om de problemen ter sprake te brengen zelfs als ze groter beginnen te worden.

Dit zorgt bij Marije voor meer stress en onnodig veel stress en trauma. Als hij daadwerkelijk de tijd had genomen om haar bezorgdheden te bespreken was de uitkomst veel productiever en vrediger geweest.

De Stiltebehandeling En Stonewalling

Vaak gaat stonewalling gepaard met de stiltebehandeling. Nadat het slachtoffer wordt bemoeilijkt door stonewalling krijgt hij of zij een stilte te verduren die oorverdovend is.

Maar het kan ook zonder waarschuwing of zonder stonewalling voorkomen.

In een relatie van misbruik (die met een narcist) zijn de stiltebehandeling en stonewalling manipulatieve tactieken die in de cyclus van het misbruik horen.

Aan het begin van deze cyclus overspoelt de narcist hun slachtoffer vaak met liefde en idealiseren ze hen, geven ze hen overdreven veel aandacht om hen voor zich te winnen.

In de ontkrachtingsfase van de relatie worden de rollen omgedraaid en wordt het slachtoffer uit de tent gelokt om de narcist voor zich “te winnen”.

De toxische partner trekt zich ineens terug, niet bereid om een lange tijd te reageren, zonder enige verklaring. De stiltebehandeling zorgt bij hun partner voor veel paniek, angst en een blijvend gevoel van zelftwijfel.

De narcist haalt zijn kracht uit de macht en controle die ze voelen als ze hun slachtoffer proberen te bespelen als een marionettenpop.

In de context van een relatie van misbruik worden beide technieken gebruikt om controle uit te oefenen – manieren om te intimideren, kleineren en vernederen van het slachtoffer zodat die zich onbelangrijk gaat voelen.

Wanneer een narcist je de stiltebehandeling geeft, is dat een manier om je te devalueren en je het gevoel te geven dat je onzichtbaar bent. Het lokt je reactie uit, zodat je er gevoelig voor wordt om alles eraan te doen om hun aandacht en goedkeuring weer terug te verdienen. 

 “In relaties is stonewalling het emotionele equivalent om iemands zuurstof af te nemen. De emotionele afstand die hoort bij stonewalling is een vorm van verwaarlozing en het heeft een dramatische invloed op een echtgenoot of echtgenote. 

De eerste gevoelens van terreur – die vaak onder de waterlijn van bewustzijn liggen – worden vaak gevolgd door tweede gevoelens van boosheid en agressieve pogingen om een emotionele reactie te krijgen – welke dan ook – zelfs een negatieve.

En als deze pogingen falen, is de innerlijke reactie voorspelbaar voor je partner. Hij geeft niks om me. Hij houdt niet van me. Hij heeft me verlaten.” – Jeffrey J. Pipe, Psy.D, Stonewalling vs. Empathy

Hoewel stonewalling een einde lijkt te maken aan communicatie, spreekt het eigenlijk boekdelen en communiceert het nogal iets wreeds naar degene die aan de andere kant staat.

Ondanks de bedoelding van de persoon, communiceert dit gedrag het volgende aan de partner: “Ik vind jou het niet waard om op te reageren. Je gedachten en gevoelens doen mij niets. Jij betekent niets voor mij.”

De Psychische Effecten van de Stiltebehandeling en Stonewalling 

De stiltebehandeling en stonewalling kunnen echt invloed hebben op het brein. Onderzoek toont aan dat zulke gedragspatronen een vorm zijn van ostracisme wat de cortex cingularis anterior activeert, hetzelfde deel van het brein dat fysieke pijn detecteert. 

Genegeerd worden kan het gevoel veroorzaken dat je gewond bent geraakt – letterlijk. Deze invloed kan op een krachtige manier bij het slachtoffer blijven, wat verse wonden van verwaarlozing veroorzaakt en het versterken van oude wonden

 “Mensen buitensluiten en negeren, zoals hen met de nek aankijken of de stiltebehandeling geven, wordt gebruikt om te straffen of te manipuleren, en mensen hebben misschien niet door dat er emotionele of fysieke pijn ontstaat.” – Dr. Kipling Williams, Universiteit van Purdue

Hoewel stonewalling zo nu en dan ook in gezonde relaties kan voorkomen als verdedigingstechniek of coping tegen conflictvorming, heeft het schadelijke implicaties wanneer het chronisch door een toxische partner, zoals een narcist, sociopaat of psychopaat, als tactiek wordt gebruikt om de ander te mishandelen. 

Zo nu en dan wil een partner misschien even een “pauze” van het communiceren om af te koelen.

Wanneer dat gebeurt, laten partners aan elkaar weten dat zij dit nodig hebben. Ze doen dit op een respectvolle en attente manier.

Stonewalling door een narcistische partner is daarentegen anders. Het is hard, kil en geladen met manipulatieve bedoelingen.

Toxische partners gebruiken stonewalling als een manier om hun emotionele misbruik naar een hoger niveau te tillen en om hun slachtoffers intense emotionele pijn te bezorgen.

Normale, gezonde partners gebruiken stonewalling misschien om een conflict te ontlopen, maar toxische en manipulatieve partners doen het om hun slachtoffers te overmeesteren en te zorgen dat ze de controle verliezen over hun emoties.

Zolang het slachtoffer gedreven wordt om de toxische persoon “terug te winnen”, kan de dader de behoeftes van het slachtoffer blijven negeren terwijl het slachtoffer twee keer zo hard zijn of haar best doet om het hen naar de zin te maken. 

Wat Je Moet Doen Als Je Dit Meemaakt

Als je stonewalling meemaakt in een relatie van misbruik en hebt geprobeerd om tevergeefs je gevoelens te communiceren, realiseer je dan dat jij niet het probleem bent.

Als het een chronisch probleem is, stap dan weg van de zelfblaam en loop niet meer op eieren om iemand het naar de zin te maken die dat telkens weigert.

De communicatiepatronen van een toxische persoon kunnen niet worden veranderd, tenzij diegene bereid is om te veranderen. 

Hoewel stonewalling kan worden verbeterd in de zin van gezondere relaties, waar beide partners bereid zijn om te werken aan slechte patronen, in een ongezonde relatie met een pathologische partner is zelfzorg essentieel.

Je moet leren wanneer het tijd is om weg te lopen en jezelf los te rukken van deze persoon. Anders voed je slechts hun zieke spelletjes.

Wanneer je slachtoffer wordt van de stonewalling van een narcist of diegene je onderwerpt aan de stiltebehandeling, willen zij dat je reageert.

Ze willen dat je achter hen aan zit en “smeekt” om hun aandacht. Ze willen je uit de tent lokken. Ze willen controle over je uitoefenen en je kleineren. 

In plaats van dat je blijft proberen om hun aandacht en goedkeuring terug te winnen, evalueer nog eens of deze relatie het überhaupt waard is om voor te vechten.

Als iemand je de stiltebehandeling geeft, gebruik het dan als een moment van “vrijheid” om opnieuw vast te stellen hoe je beter voor jezelf kunt zorgen en de steun kan krijgen die je nodig hebt om zonder hun toxische gedrag verder te kunnen.

Iemand die werkelijk om je geeft, zou moeite moeten doen om aan je wensen te voldoen, in plaats van deze te negeren. Je verdient het om gezien te worden, niet monddood gemaakt te worden.

Je verdient het om een gezonde relatie te hebben waarin je behoeftes worden erkend en je stem wordt gehoord.

De Stiltebehandeling: Wanneer De Stilte Van De Narcist Oorverdovend Is

Bron: ThoughtCatalog